خلاصه فصل: پیدایش و گسترش زندگی

 

این مطلب برای شما مفید بود؟ آیا آن را می پسندید؟


l تازه ترین مطالب وب سایت رو تو کانال تلگرامی زیست یاد ببینین!


مفاهیم کلیدی در خلاصه ی فصل:
1) سرآغاز زندگی
2) پیچیده شدن مولکول های آلی
3)تکوین جانداران پیچیده تر
4) گسترش حیات به خشکی


راهنمای زیست یاد :
۱) علایم ترتیب بندی مطالب : ۱) ، ❶ ، ● ، ▲ ، ■ ، ◆ ، ○
۲) مطالب با رنگ: مطالب فصل کتاب درسی:برای دانش آموزان، مطالب مرتبط از فصل های دیگر کتاب های درسی:برای کنکوری ها، مطالب خارج از کتاب های درسی:برای توضیح بیشتر مطالب


1) سرآغاز زندگی
❶مراحل تغییرات: زمین پوشیده از مواد مذاب←سرد شدن زمین←بارش باران←تشکیل اقیانوس←تشکیل حیات در اقیانوس(اولین بار)
❷مدل سوپ بنیادین: آزمایش توسط میلر
  ●شرح نظریه: مواد غیر زیستی —(انرژی)–> مولکول های آلی ساده (در حدود ۱ میلیارد سال پیش)
  ●مواد غیر زیستی: CO2, CH4, NH3,N2,H2,H2O, CO (جو آن زمان فاقد اکسیژن (O2) بود.)
  ●عوامل انرژی زا: رعد و برق، انرژی خورشید، آتشفشان
  ●مولکول های آلی ساده تولیدی: کربوهیدرات، آمینواسید، اسید چرب
  ●دلایل رد شدن:
    ▲کشف سنگواره ی مربوط به ۳/۵ میلیارد سال پیش
    ▲در آن زمان زمین فاقد لایه ی اوزون (O3) بود ←که از بین رفتن آمونیاک و متان توسط اشعه ی ماورا بنفش ← عدم تشکیل مواد آلی ساده
❸مدل حباب: مزیت بر سوپ بنیادین ← استفاده ی بهینه از آب
  ●مراحل : خروج NH3 و CH4 از دهانه ی آتشفشان های زیر دریایی و محبوس شدن در حباب های زیر دریا ← محفوظ ماندن NH3 و CH در   حباب و تراکم بیشتر گازها در حباب ← انجام سریع تر واکنش ها در حباب ← تزریق مولکول های آلی ساده به جو ← انتقال مولکول های آلی ساده   توسط باد به بالا —(اشعه ماوراء بنفش و رعد و برق)–> مولکول های آلی پیچیده تر —(باران)–>  ورود دوباره ی مولکول های آلی پیچیده به   آب
نکته: دانشمندان تاکنون نتوانسته اند در محیط آبی درشت مولکول DNA را بدون وجود نوکلئیک اسیدهای مادری بسازند. اگرچه زنجیره های کوتاه RNA و DNA در محیط آبی تشکیل شده اند.
عمیق تر یادبگیرید:
ویدیو های آموزشی: ❶ آزمایش میلر


2) پیچیده شدن مولکول های آلی
❶کواسروات:
  ●حاصل تجمع لیپیدی
  ●شبیه غشای سلول های امروزی
  ●توانایی جذب مولکول های لیپیدی دیگر
  ●تقسیم با جوانه زدن
  ●متنوع به دلیل داشتن اسیدآمینه
  ●آب گریز
  ●در آب به شکل کروی
  ●زنده نبودن
❷میکروسفر:
  ●ریز کیسه ی آمینواسیدی
  ●تشکیل میکروسفر= اولین قدم به سمت سازمان دهی سلول
  ●دارای غشای دو لایه
  ●تقسیم با جوانه زدن
  ●دوام کوتاه مدت—( استفاده از سایر مولکول ها و انرژی)–> بقای بیشتر ← فراوانی افزون تر
  ●در صورت داشتن RNA: زنده
❸ RNA:
  ●اولین مولکول خود همانندساز
  ●عملکرد شبیه آنزیم ها به دلیل ساختار سه بعدی (اتصال آمینواسیدها در ریبوزوم به هنگام پروتئین سازی توسط یک rRNA)
  ●کاتاليزگر تشکيل اولين مولکول های پروتئينی
  ●توانایی تغییر از نسلی به نسل دیگر
  ●مراحل همانندسازی RNA و سنتز پروتئین:
zistpf355478
  ●مکانیسم تکامل مسیرهای متابولیسم اولیه:
zistpf352217
❹تشکیل سازوکار وراثت: میکروسفر دارای RNA ← تکثیر RNA ←انتقال RNA به میکروسفر دختر ← توانایی سازماندهی تولید آنزیم و پروتئین توسط RNA ←تعیین ویژگی های میکروسفر توسط RNA از طریق کنترل مسیرهای متابولیسمی ← وراث
نکته: به یک مجموعه سلول مانندزا وقتی می توان صفت «زنده» را داد که بتواند ویژگی های ژنتیکی نسل بعد از خود را تعیین کند. به همین دلیل نخستین سلول زنده میکروسفر بود.


3)تکوین جانداران پیچیده تر
❶پروکاریوت ها:
  ●قدیمی ترین سنگواره = سنگواره ی میکروسکوپی پروکاریوت هایی در غرب استرالیا (۳/۵ میلیارد سال پیش)
  ● ساختار پروکاریوت ها: تک سلولی و فاقد اندامک محصور در غشا
  ●ترتیب ایجاد سلول های پروکاریوت: هتروتروف و بی هوازی —(کاهش غلظت مواد آلی)–> اتوتروف و بی هوازی: سیانوباکتری ها نخستین سلول   های فتوسنتز کننده—(فتوسنتز)–> تولید O2 ← اتوتروف و هوازی
❷اولین یوکاریوت ها: حدود ۱/۵ میلیارد سال پیش
  ●ساختار یوکاریوت ها: DNA محصور در هسته، دارای دستگاه غشایی درونی، اندامک های پیچیده تقریباً اندازه ی باکتری، میتوکندری و   کلروپلاست.
  ●نکته: اغلب سلول های یوکاریوتی میتوکندری دارند و کلروپلاست تنها در بعضی از آغازیان و گیاهان وجود دارد.
  ●نظریه درون همزیستی: باکتری هوازی  ← میتوکندری،   سیانوباکتری← کلروپلاست
    ▲دلایل اثبات کننده:
      ■اندازه و ساختار
      ■ماده ی ژنتیک
      ■ریبوزوم
      ■زادآوری
نکته ی مهم: احتمالا غشای صاف بیرونی میتوکندری، از غشای سیتوپلاسمی سلول های میزبان حاصل شده است.
نکته ی شکل 3.4: همان طور که در شکل مشاهده می کنید، ابتدا پروکاریوت کوچک هوازی وارد سلول های میزبان شد و میتوکندری را به وجود آورد؛ سپس پروکاریوت کوچک فتوسنتز کننده وارد سلول های میزبان شد و کلروپلاست را به وجود آورد.
نکته: يوکاريوت دارای ميتوکندری ← سلول جانوری، یوکاریوت دارای میتوکندری و کلروپلاست ←سلول گیاهی و جلبک (جزو آغازیان)
❸پیدایش جانداران پرسلولی: بین ۱ میلیارد تا ۶۰۰ میلیون سال پیش
  ●محیط درونی در پرسلولی ها:
    ▲ایجاد شرایط نسبتاً پایدار برای سلول ها
    ▲حفظ سلول ها در برابر تغییرات محیطی
    ▲رساندن غذا به سلول ها
    نتیجه سه این سه مورد:فراهم آمدن زمینه برای تخصصی شدن و تمایز سلول ها
  ●نقطه ی عطف در پیدایش پرسلولی←تکامل سیستم های انتقال پیام بین سلول های مختلف یک توده ی سلولی (کلونی) ←تکامل تقسیم کار
نکته: منشا اولین گروه جانوری: انواعی از تاژکداران (شاخه از آغازیان) که کلونی تشکیل می داده اند.
ارجاع به کتاب پیش دانشگاهی فصل 10: در این فصل از کتاب اطلاعات بیشتری در مورد تاژکداران جانور مانند بدست می آورید: «هتروتروف. تک سلولی، تعداد تاژک از یکی تا هزاران عدد. بیشتر آنها فقط تولید مثل غیر جنسی ولی بعضی هم تولید مثل جنسی با تولید گامت . بعضی ها به صورت هم زیست در لوله ی گوارش موریانه ها زندگی و تولید آنزیم های هضم چوب و بعضی ها هم برای انسان و جانوران اهلی بیماری زا.»
❹انقراض های گروهی = مرگ تمام اعضای مربوط به بسیاری از گونه های مختلف تحت تأثیر تغییرات بزرگ بوم شناختی
نکته: انقراضی = مرگ تمام اعضای یک گونه
  ●۴۴۰ میلیون سال پیش: انقراضل ۸۵٪ جانداران
  ●۳۶۰ میلیون سال پیش: انقراضی ۸۳٪ جانداران
  ●۲۴۵ میلیون سال پیش: انقراضی ۹۶٪ جانوران ← مخرب ترین
  ●۲۱۰ میلیون سال پیش: انقراض 80٪ جانداران
  ●65 میلیون سال پیش: انقراض 76٪ گونه های ساکن خشکی ← دایناسورها
  ●در عصر حاضر به دلیل فعالیت های انسانی و تخریب اکوسیستم های زمین به ویژه جنگل های استوایی
    ▲میزان تخریب تاکنون : 1/2 جنگلهای استوایی، 1/4 گونه های گیاهی، 2/9 گونه های پرندگان، تعداد بی شماری از حشرات
نکته شکل 3.5: «جنگل های بارانی استوایی = ۷٪ سطح خشکی های زمین» در حالی که «بیش از ۵۰٪ گونه های گیاهی و جانوری در جنگل های استوایی زندگی می کنند.»
نکته ی خود آزمایی: این جمله را از خود آزمایی ۳ به خاطر بسپارید: «در صورت عدم وقوع انقراض گروهی، جانداران امروزی به وجود نمی آمدند.»
عمیق تر یادبگیرید:
ویدیو های آموزشی: ❷ درون همزیستی(Endosymbiosis)


4) گسترش حیات به خشکی
❶پیدایش سیانوباکتری ها ← ورود O2 به جو —(UV)–> O3: مانع عبورUV ← گسترش حیات در خشکی
❷ورود جلبک ها و قارچ ها اولین جانداران پرسلولی خشکی ← گلسنگ (همیاری قارچ و جلبک):
  ●قارج: فراهم کردن مواد معدنی مورد نیاز از سنگ های برهنه
  ●جلبک: تولید مواد آلی برای خود و قارچ
ارجاع به کتاب پیش دانشگاهی فصل 4: گلسنگ ها به آلودگی هوا حساس اند و در محیط آلوده از بین میروند ← گلسنگ شاخص آلودگی هوا
ارجاع به کتاب پیش دانشگاهی فصل 6: در این فصل می خوانید که منابع تغذیه ی گوزن شمالی عمدتاً گلسنگ است.
ارجاع به کتاب پیش دانشگاهی فصل 11: در این فصل به طور مفصل گلسنگ ها را بررسی می کنید.
نکته: هم یاری رابطه ای است که در آن هر دوطرف از زندگی با هم سود می برند.
❸ورود بندپایان= اولین جانوران ساکن خشکی ← یکی از اولین ساکنان= حشرات
  ●بند پایان= فراوان ترین و متنوع ترین گروه جانوران
  ●حشرات اولیه مثل سنجاقک دارای ۲ جفت بال ←به جستجوی مؤثر غذا، جفت و آشیانه ←همیاری بین حشرات و گیاهان گلدار و موفقیت   حشرات در زندگی
نکته ی شکل 3.7: این توصیف را از جنگل باتلاقی به یاد داشته باشید: درخت بلند بدون دانه + سرخس درختی کوتاه تر + سنجاقک با طول بالا بیش از 1 متر
❹ورود مهره داران:
zistpf3441547
  ●سازگاری های ماهی های آرواره دار: آرواره ← بلعیدن غذا به جای مکیدن ← شکارچیان توانمند ←موفق ترین مهره داران زنده ← تعداد زیادی     از گونه های مهره داران
  ●سازگاری های دوزیستان:
    ▲کیسه های هوایی مرطوب (شش)
    ▲استخوان باله های ماهی ← اندام های حرکتی
    ▲اسکلت توانمند و انعطاف پذیر ← جثه بزرگتر از حشرات
  ●سازگاری های خزندگان:
    ▲پوست محافظ ← مانع تبخیر آب
    ▲توانایی تخم گذاری در خشکی برخلاف دوزیستان
    ▲بیشترین فراوانی تا پایان دوره ی کرتاسه (تا حدود ۶۵ میلیون سال پیش)
  ●تکامل پستانداران و پرندگان: انقراض گروهی پنجم ← از بین رفتن اغلب گونه ها از جمله دایناسورها ←
  قرار گرفتن منابع بیشتر برای جانوران باقی مانده یعنی پرندگان و پستانداران و خزندگان کوچکتر
  تغییر اقلیم جهان ←  اتمام دوره ی خشکی آب و هوا ←  از بین رفتن مزیت خزندگان
  نتیجه: غلبه پستانداران و پرندگان
  ●فرآیند زمین شناختی مؤثر در تکامل جانداران = جابه جایی قاره ها←  شباهت گونه های پستانداران کیسه دار در قاره های استرالیا و آمریکای     جنوبی


چقدر یادگرفته اید ؟؟؟
سوال های آموزشی: سوال های نهایی 92 تا 95 فصل پیدایش و گسترش زندگی
تست های آموزشی :1) تست های غیرترکیبی کنکور 90 تا 95 فصل پیدایش و گسترش زندگی


منابع :
1) جزوه ی آموزشی زیست شناسی پیش دانشگاهی موسسه گزینه دو

17
برچسب ها :

دیدگاه شما

*لطفا جای خالی زیر را با یک عدد (مثل:3،2،1...) پر کنید تا ثابت شود شما یک ربات نیستید...

17 دیدگاه

  • زانیار
    6 سال پیش

    با عرض سلام و خسته نباشید از زحماتتون صمیمانه و قلبا سپاس گزاری میکنیم مطالبتون بسیار مفید و با ارزش میباشند و مورد استفاده ی خیلی زیاد هستندخودمانی بگم در واقع بنده شخصا استفاده کردم از نکاتی که ذکر کرده اید.امیدوارم که همیشه تن و روانتون در پناه منبع انرژی سالم باشد مجددا تشکر و سپاس گزاری

    • زیست یاد
      6 سال پیش

      خدارو شکر که مطالب وب سایت براتون مفید بوده
      موفق باشین

  • بهروز
    6 سال پیش

    درررررررررود و خداقوت
    آقا منم دارم از تک تک خلاصه درساتون، نمونه سوالاتون، فیلم ها و همه همه نهایت استفاده رو می برم و در خلاصه برداری هام استفاده می کنم ازشون.اینم بگم که من دیپلم ریاضی دارم و برای اولین بار دارم زیست میخونم و احساس برادر ناتنی دارم باهاش و البته مطالب مفید سایت شما الحق که به حد اعلی داره به پیشرفت و فهم من در مطالب کمک میکنه. دیگه دیدم این دوستمون پست گذاشته و تشکر کرده خجالت کشیدم که من اینهمه دارم از این سایت استفاده میکنم ولی تشکری نکردم هنوز.
    سربلند و پیروز باشد – سایتتون خیلی توپه آقا
    ایزد نگهدارتون

    • زیست یاد
      6 سال پیش

      سلام
      از اینکه مطالب زیست یاد برای شما مفید بوده خیلی خوشحالیم
      موفق باشین

  • آرزو
    5 سال پیش

    به نظر من تا به کتاب مسلط نباشی بسیاری از مفاهیم تون قابل درک نیست

    • زیست یاد
      5 سال پیش

      سپاس از اینکه نظرتون رو برامون ارسال کردید

    • Amin
      5 سال پیش

      با همین جزوه ها امتحان مستمر 19.5 شدم با دوساعت مطالعه

  • Amin
    5 سال پیش

    واقعا ممنونتونم فردا امتحان ترمه دارم همینارو مطالعه میکنم❤️❤️❤️

  • مهدی
    5 سال پیش

    خدا قوت
    مطالبتون بسیار عالی و مفید بود در سرعت مطالعه و اتمام کتاب خیلی تاثیر داشتم
    متشکرم

  • پری
    5 سال پیش

    سپاس فراوان از زحمات شما
    از نکات و خلاصه شما بسیار استفاده کردم
    درپناه حق یاعلی???

  • Zahraleeminho
    5 سال پیش

    خیلیییی عالیه و خط ب خط کتاب خلاصه برداری شده فقط من مشکلم ساخت فعل ها و قیدهاشه ک نمیدونستم چی بزارم ولی وقتی با کتاب تطابق دادم درک خلاصه هاتون برام خیلی راحت شد?✨

  • Nazanin
    4 سال پیش

    خسته نباشيد
    واقعا يه مطالعه سريع ولي مفهومي ميشه با اين جزوه ها داشت و خيلي زياد رو سرعت مطالعه ام تاثير گذاشت ممنون ❤️

  • زهرا
    4 سال پیش

    سلام من دوماهه برای کنکورمیخونم ویکماه دیگه فرصت هست..به فکرم رسیدفصل های پیش1 روخلاصه کنم بعد کلی خستگی گفتم یه سری به اینترنتم بزنم وقتی دیدم مطالب سایتون ازمن هم بهترخلاصه کرده کلی ذوق کردم واقعا دست مریزاد عاااااااااااااااالیه سرعت مطالعه درجمع بندی رومیبره بالا ???????

  • 4 سال پیش

    عالیه دمت گرم خسته نباشد

  • محدثه
    4 سال پیش

    سلام
    من تابه حال زیر چندتا پستتون پیام تشکر گذاشتم.باز هم دیدم انصاف نیست ازتون تشکر نکنم.واقعا اشنایی با سایت شما نحوه زیست خوندن منو تغییر داده.به نکاتی اشاره میکنید که اصلا حتی توجه نمیکردم چه برسه به اینکه فکر کنم نکته مهمی هست. مثلا اصلا به خودازمایی ها نگاه هم نمیکردم شما نکته از خودازمایی میذارید
    قسمت های ارجاع به … عااالی هستند. هرچند گاهی جای تکمیلتر شدن دارن ولی وااااقعا کمک کننده هستند
    از خداوند براتون خیر دنیا و اخرت رو میخوام
    موفق و نامی باشید

    • زیست یاد
      4 سال پیش

      سلام
      سپاس از شما
      موفق باشین

  • Nima
    3 سال پیش

    سلام یکم زیاد از حد دیگ‌خلاصش کردین تا جایی ک کسی کتابو نخونده باشه اصن نمیفمه چی ب چیه

شبکه های اجتماعی ما: